مەنزوور گۆڵاوا گۆل با بۆ خەراو
دڵوو عاشقا بەبۆی وەش بۆ گەش
گۆلاوم شانان بە شێعری دڵکەش
کەسێو تەژنەش بۆ چ فەرقێو کەرۆ
ئاوی جەکۆزێ یا جە مشت موەرۆ
هانێوم جە عێشق تازە دان کارێز
هەرکەس تەژنەش بۆ مەی لام سینە خێز
بێ دەنگ
مەنزوور گۆڵاوا گۆل با بۆ خەراو
دڵوو عاشقا بەبۆی وەش بۆ گەش
گۆلاوم شانان بە شێعری دڵکەش
کەسێو تەژنەش بۆ چ فەرقێو کەرۆ
ئاوی جەکۆزێ یا جە مشت موەرۆ
هانێوم جە عێشق تازە دان کارێز
هەرکەس تەژنەش بۆ مەی لام سینە خێز
بێ دەنگ
سێرا جە رەنگا دڵ عاشق کەرە تۆ بە رەنگێو تەر
سێرا جە دەنگا گوشم مات کەرە تۆ بە دەنگێۆ تەر
مانیانا جە خەم خەیاڵ مەس کەرە تۆ بە جامێو تەر
سێرا جە تاما دەم شیرین کەرە تو بە تامێو تەر
سێرا جە رازا سینە م سێر کەرە تۆ بە رازێو تەر
سێرا جه نازا نیشان دە عێشوەت تو بە نازێو تەر
مانیا جە قسا چەنیم قسێ کەرە تۆ بە شێوێو تەر
یاسە نا جە شێعر رۆحم تە ر کەرە تۆ بە شێعرێو تەر
گرەوەی پەیت وەسێن پەڕ دڵ من خوونە تۆ بە جۆرێو تەر
کەم رەنگەن خالت شانەم مۆر کەرە تۆ بە مۆرێو تەر
دڵ زەدەی عەترم من بێ هۆش کەرە تۆ بە عەترێۆ تەر
دەردا نەکۆشتا من وێران کەرە تۆ بە دەردێو تەر
ویرم بەرزوو دۆرم چۆڵ پەنجەم ژیروو تێخم کۆڵ
بەردم ئۆدیم تەنیائیم هەستوو نیستم گێرتم کۆڵ
هەردی دڵم پەر بێ گۆڵ ئیسە بیەن خاکوو خۆڵ
سینەم ئیروو دیدەم کۆر هانەی چەمم وشکوو سۆڵ
بێ دەنگ
خیلی وقته شعر اینجا تو وبلاگ نذاشتم
سربازی بی امکاناتی بهم اجازه نمی داد
معنی شعر:
چه فایده باهوش باشی ولی هیچ چیزی دم دست نباشدچه فایده دستهایی به هنرنمایی فرهاد داشته باشی ولی تیشه ات نبرد وتا آخر بقیه شو شما تفسیر کنید
شیوهن گاشێونه وه شهسیاویچ ههن
کهم واچه به داخ دڵ وهشی نهمهن
دڵ لیانی شۆقهن نه کۆ گای خهمان
به جامی شهراو دڵ کهره دهرمان
نازینه شۆڵهی شهمعی دڵ سهربهی
چارشهوی خهمان کرژ بیاوۆره سهی
واچه دڵ وهشی !!جه خهم چی ماچی
قهبووڵ مهکهرمێ جه خهفهت واچی
دهی من چێش کهروو دڵ پاسهش واسهن
پهژاره و ماتهم رای شادیش ناسهن
خهم یا دڵ وهشی دڵ ههر یۆ وینۆ
خهم پوورهی ههنگهن کریۆ نهدیویۆ
مهر جهفای نێشی ههنگی تو کیشی
که ههنگوینی شاه بتاوی بنۆشی
تو خوا مهکهردێ مهنعی ماتهمم
بێ دهنگووبێ کهس پرههرسا چهمم
تیرێڤ من واردهن جه کهمانی خووا
زامش بێ مهرههم داذ بهرۆ ههوا
وێنهی بێ وێنهش بێ مهلاباتهن
ئتر کهم واچدێ چی خهم ماواتهن
ئهر به ناز بذیۆ دنیا و دین گڕ مذۆ
چارشهوی خهمان یهکسهر فڕ مذۆ
بێ دهنگ مزانمێ زامت ههر به سۆن
بهڵام چێش کهرمێ ئینهیچ تاڵهی تۆن
بی ده نگ
تۆقه ده زڵفت
دهق شا ده ئازيز
شيويان قهڵوهزت
وێنهت عالهمش وستهن نه خرۆش
كهردهنت كهساس مامڵهي كاه فرۆش
خهياڵ مهتاڤۆ ئهسيرت كهرۆ
تهمهن مهتاڤۆ وێنهت پير كهرۆ
دهس پيكوو وهرهق
وێنهت رئك وزوو
مديۆ مانگهشهو ديمهنت كێشوو
دلێ گرد چيويهنه شۆنۆ تو گيڵوو
كه ناسك وێنهت تهماشا كهروو
به ڵام به داخۆ قهلهم وێش ماڕۆ
مانگه قهفانه خهجاڵهت كێشۆ
چن خاس مزانۆ پێسهۆ ديدهۆ تو
حهر پهيدا مهبۆ
ئهر به مهحاڵي وێنۆ تو كيشوو
مشۆم به برژانگ مهزار، وهش كهروو
تاقاڵهي بێ دهنگ
دلم ،بيه ن تهنگ
سهڕتم (جامي) دڵ
سافم كهرد جه رهنگ
به شكهم جامه نه جارێ بتاڤوو
وئنه جوانه كهیت تهماشا كهروو
بی ده نگ نودشه زمستان ۸۹
مهرههمش چهنی مدهی تهدارهک/
دوو عالهم گێڵی مهرههم مهوینی/
چوون حهیرانهکهی ئیشی ئهوینی/
باسلامی مجدد به همه ی دوستان /آموزشی سربازی را به سلامت تمام کردم اتفاقا فرصت خوبی بود/تو افکارو احساسات خودم تجدید نظری داشته باشم/ تو این دوره ی کوتاه دست از شعر گفتن بر نداشتم/بسلامتی اگه عمر مجال زیستن داد درآینده چاپشان میکنیم/تا شایدشعرهایم شرابی ناب واسه خوماران گوشه ی تنهایی باشد/یا فرصتی برای سرگرمی قشر محوران پوست پرست/یاشاید اندوهی دیگر بر حزن عاشقان خاموش شعر برای من بیرون از زندگی روزانم نیست؛شعر نباید یه موضوع انتزاعی را تصویر بکشد/ شعر ضرب آهنگ چالش های روزانست که به سوی نظمی مستتر حرکت میکند؛و خود رامیپوشاند /وجود خود شاعر باید خود شعر باشد/ تجلی آنچه شاعر واقعا هست رادر شعرش به تصویر بکشد نه یک موضوع انتزاعی وکلیشه ای؛که با قرار دادن چند کلمه ذایقه ی شنیداری راتحریک کند آنچه واقعا شاعر هست؛درطول زندگی روزانه ی وی شکل گرفته است پس باید از زندگی روزانه شروع کند یعنی از خودش شروع کند کسیکه ازخودش شروع نکند نمیتواند تا افق های دور؛ پرواز کند شاعر باید اول پرواز کردن را یاد بگیرد بعد از آسمان حرف بزند تمام تلاشم این بوده که شعرم را بخودم نزدیک کنم؛دنبال هیچ فلسفه وایدئولوژی خاصی را نگرفتم؛ فلسفه ی من چالش های اطراف هست زندگی روزانه ی ما همه چیزی که تصور می شود کرد راشامل میشود به نزد من خود زندگی؛ پیچیده ترین پدیده ی هستی است؛اگرم پیچیده نباشد حداقل آنطوری یادمان دادند که آن را پیچیده ببینیم پس کسیکه با پیچیده سروکار داشته باشد باید قدرت روبه رو شدن بازندگی را داشته باشد پناه بردن به فلسفه وایدوئولوژی های سانتیمانتال فقط فرار از واقعیت زندگیست به نزد من بلوغ مال کسی نیست که ضریب هوشی خوبی تو پیدا کردن روابط ریاضی را دارد بلوغ مال کسی هست با این همه پیچیدگی زندگی راه درست زیستن را پیدا کرده است شعر من تصویر زندگیست/تو زندگی هم همه چیز هست/رنج هست؛عشق هست؛مرگ هست؛اشک هست؛شادی هست؛خدا هست پس اگه عناصری چند زیاد به چشم می خورد بخاطر این است که اینها زندگی بشر را به چالش کشیده اند مثلا عشق نگاه کنید تو کل تاریخ چند ذهن را درگیر خود کرده است؛پس نمی شود ساده ازآن گذشت یا به عبارتی رنج وغم انسان که شعور آدمی را تحت تأثیر قرار داده است شعر من از چکمه های بچگی شروع میشود؛تا افق های دور دست فراسوی خیال .حال در این زمینه تا چه حد موفق بودم را می سپارم به شما. البته این شعرایی که تو وبلاگ است شعرای چندسال پیش است؛وهم اکنون شعرهای زیادی دم دست هست که تو دوران سربازی فرصت گذاشتن آنها را ندارم ایشاءالله اگه فرصت شد چاپشان می کنم /
گێرتم وهر ئه نقهس؛شێوهی شاعێری/
تا پۆژیا مهنۆ بهزمی ساحێری/
رۆخساری جوان رۆچنی مانا
کاکهی رۆچن پرێس ئهی رۆجیار چهینا?
دهلاقه ی زینان گۆشهی چهمی جوان
بدیه ئهو دیمی جه وێرانهی ژیان
این دو بیت کاملا فلسفی و عارفانه است
رۆچن=نورگیر
مانا =معنی
این هم یه شعر تازه
اصلا دوست ندارم راجب به آن حرفی بزنم
فقط دراین حد که جزء بهترین ها از میان شعرهایم هست همیشه دوست داشتم خواننده شعر را آنطور که خود سراینده درک میکند ازآن برداشت کند
ولی متاسفانه این امری محال است برای من یک خواننده که معنی شعرم را درک کند بهتر از هزاران نفر است که طبق متن ذهنی وعینک پیش قضاوتی خود آن را تفسیر کنند
شعر هم مانند نقاشی است که شاعر دوست دارد یه جوری اون حال و هوای درونی خویش را با واژه بیان کند هرچند واژه خود واقعیت نیست و هیچ توصیفی نمیتواند یک حقیقیت راکامل وصف کند باید در واژه ها دقیق شد تا به دنیای شاعر واردشوید آنزمان است خواننده زیبایی شعر رالمس میکند برای همین تنهاانتظاری که سراینده دارد تک تک کلمات را با توجه ودقت زیاد بخوانید تاهم راحت بی نظمی ها و عدم ضرب آهنگ شعر را احساس کنیدو وهم اگر درآن زیبایی دیدید آن را دریابید امیدوارم زیباییش به بی نظمی هایش بچربد (تقدیم به گوشه نشینان همیشه درانتظار که هیچ چیز جز آن اتفاق بزرگ آنان راخوشحال نمیکند)
وهختشا کتووپر قۆمیهی
زاورڵه سینهو ئهدایش مهگێرۆ
پهلهوهر جه حهسرهت باڵێ مهگێرۆ
هۆروو وههاری مهگرمۆ
گۆموو تهنیایی پهڕ مهبۆ
مشۆم تو وینا چهنی مهی؛چهنی قۆمیهی
تا چهم کار کهرۆ رۆشنایت چهنی بۆ
وهرهتاو تهرسۆ
مانگه پهشتۆ هۆرانه خهجاڵهت کێشۆ
زهمین هاڵه دهڕا بۆ
شوانه گهلهش رهم کهرۆ
بهڵام دڵ قۆرس قۆرس مدرا بۆ
تا بتاوو هاڕۆ خاموشیت تهحهمۆل کهرۆ
مشۆم یهک رۆ قۆمیهی
نک شاعێر جه حهسرهت
ئارهزووی مهرده ن که رۆ
ههنگ لیانیش گم کهرۆ
بهشهر کرێڵوو ئازادی بێ ئهرزش کهرۆ
دڵبر پهی دڵدار چهمێش نه رهژۆ
دڵدار پهی دڵبهر سۆغات نهگێرۆ
کهلامی عاشق وارانش نهبۆ
گۆڵی مۆحێبێت گۆڵدانش نهبۆ
مشۆم تو قۆمیهی تا گرمۆ تهکیهی حهرگیز
نهمدرۆ حهلقۆ مامۆسای گهرمی قرآن بۆ
ئالشتۆ گهڵای پاتۆڵ تهر کهرۆ
باخی سهعادهت ههراڵه پێچنۆ
کارێگهر هارهقش به زهرش پسهرۆ
کهوانۆی دلسۆز چایی دهم کهرۆ
مشۆم تو قۆمیهی ماناو شۆقی ڤاری
جاموو دڵی دهسمال کێشی
شهراو دهی خۆماری
مێحرابوو مزگی عهترباران کهری
مشۆم تو قۆمیهی تا ئاسمان کۆڵهتهر بۆ
هانهچهمێ گرد هۆرتهقا
شهوێ ههسارێ چهم ترووکنا
مشۆم تو بهی تهماموو کناچۆ شاری
حهلقۆ وهشبهختی دهی
سهرده ی بێ کهس تهرینوو شاری
سهروو یهک سفرهی شاه وگهدا باری
پهی پیرهمهردا جه شاتی ئۆمێد گۆچانه باری
سهروو دیمهنوو یهتیمی دهس باری
هۆرزهوه ئهی عشق وهختشا چی مهقۆمیهی?
هۆرزه لابهره به ینوو دشمه نا جه گۆل پهڕ کهره
شاهۆ تهژنۆ تون
هۆر ماتڵوو تۆن
شهراوی کۆڵه باره ده خهلکی
بلمێ به مهسی پێشوازوو مهرگی
پێوهره گردما بهرمێ بهههشتی
ده ی وهختشا ئهی عشق
چی پهی یهک جاری
پێسه تووفانی
جه دڵ مههۆرزی
وهختشا ئهی عشق ده ی چی مههۆرزی?
بی ده نگ _تیر
لا،کزهی دهروون بئ قه درهن مهحاڵ
شاید در نگاه اول این بیت چندان جالب به نظر نیاید
ولی برای خود سراینده سرشار از معانیست
دوست دارم این بار شما آن را برای من تفسیر کنید
هر چه خواهد دل تنگت بگو
منتظر هستم
کزه ی دروون در ادبیات عرفانی استعاره از خالق است
در این بیت اشاره ای هم به این دارد ای کسانی که هستی خود را در خیالات تعریف می کنید
خیال یه چیزپوشالی و عاریتی است به آن اعتمادی نداشته باشید
چون به وسیله یه احساس حقیقی و واقعی تمام خیالات رنگ میبازد
خواه اندیشه ی سوپر مرد شدن باشد خواه دغدغه ی قلم گمشده ی دوران دبستان
و معانی دیگر ..................
دوست دارم بدانم شما هم چه برداشتی ازآن دارین
تا بدانم خواننده های اشعارم در چه بحری هستن
با کمال میل
آماده ی هر گونه نقد و پیشنهاد هستم
وهختێڤ ههمیشه خلافیای وێشهن
سهرگهرمی کئشهی غهموو شادیهن
کهی مزانۆ تفاقی کۆچ کهردهی کهیهن
مهشنهڤۆ حهرگێز زهنگی کاروان
شهماڵی وهش بۆی پاییزی خهمان
ئاخۆر کێ چهشاش نه دهفتهر شهراو
زانای وێ گۆڵ دهر وێش وستهنش خاو
مهزانوو پهی چێش سهرهنجێ مهدا؟
پهی چێش کۆرپهی عشق بریان جه ئهدا؟
جه دهسی جهفای کزهی دهروونم باروو کێ پهنا؟
فکر نمی کنم بیت بالا نیازی به معنی داشته باشد
چه چیزی بدتر از این است؟ که تا بینهایت تشنه ی رسیدن
به عشق باشی
ولی دست جفای معشوق - کزه ی ده روون-بیاید دهانت را ببندد
وبا لب تشنه تورا بدون قایق در دریای تنهایی و غریبی بیندازد
آنوقت به کی پناه می آوری؟
مانند این است از حسین بن منصور حلاج (ره)پرسیدند
لذت عشق چه وقت کمال گیرد؟
فرمود آن هنگام معشوق بساط سیاست گسترده باشد
وعاشق را برای قتل حاضر کرده
ولی عاشق در جمال معشوق حیران شود و گوید:
او بر سر قتل و من در او حیرانم/ کان راندن تیغش، چه نکو می راند
نودشه- بی ده نگ
ئا ساته تۆم دی گیانم بهر شیهن
(زریان،شلێقیان،فسیان،چهمیان،
پیشیان،دهمیان،گڕیان،
بڕیان،وریان،
شۆریان،فیسیان،پهرزیان،تهمیان،کنیان،
لاویان،پژگیان،پردۆخیان،نریان،کاڵیان،
شاریان،داریان،هاڕیان،مڕیان،
شێلیان،فلێقیان،
وانیان،چزیان،کزیان،قرچیان،تهپیان،
شانیان چڕیان،چنیان،پرووزیان
،قۆمیان،سۆچیان،برێژیان،
خرۆشیان،خنیکیان،تاسیان،کۆشیان،فۆتیان،نامیان،
پیچیان،تاشیان،رنیان،قۆپیان،
پرچیان،ژاویان،وهژیان،پۆژیان،
شێویان،پهشۆکیان، پهچیان،،
قرتیان،،ژهنیان،
لووشیان،شلهقیان،خهسیان،
پڵمیشیان،ئیژیان،ئهوهسیان،ئالۆچیان،
ئاخنیان،تهمامیان،دریان،دژیان،مۆچیان،)
(کزهی جهرگ )در زبان سمبلیک عرفانی استعاره از خداست
پس در ابتدا شعر با نام خدا شروع میشود که باعث سر سبزی
باغ ایمان است
بعداز آن شروع میکند به توضیح شادی ها و رنج های انسانی در کنارش
عواطف شدید انسانی را بیان میکند ،اشک بچه ی یک ساله
آه غمناک پیرمردی سالخورده
زیبایی های دنیا را به تصویر میکشد
همه ی درد و رنج ها،شادی ولذت ها برای شاعر مفهومی خاصی دارند
شکوفه های رنگی بهار،یتمی که نه پول داره نه کفش
عاشقی که محتاج نظر معشوق است،
خوشحالی مجرمی که از پای دار آمده پایین
در آخر در کمال تعجب میبینیم به اصطلاح شاعر شادی و رنج را یکی میداند
وآنها را مانعی برای تجلی عشق و آزادی میبیند
هر دو باعث دل مشغولی انسان میشوند تا نتواند واقعیت هستی خویش را ببیند
تمام رنج ها و لذت ها در درون خود ماست
خیال باعث شده تا ما مشغول دغدغه های خویش باشیم
و به دنبال مبدا و منشا این احساسات به ظاهر متضاد نباشیم
رنج و شادی مانند دوتا نگهبان دروازه، نمیگذارد آدمی قدم در اقلیم عشق بگذارد
شاعر در آخر ما را به انقلابی فرا می خواند تا دروازه ی آهنین خیال و ت
وهمات ذهنی را بشکنیم تا از عشق ناب خبر دار شویم
شاعر خیال را بزرگ کننده ی مسایل میداند که از کاه کوه میسازدو می
گوید اگر خیالات نباشد تو در حریم
اقلیم بدون غم هستی شکوفا میشوی چون الان درگیر رنج و شادی
هستی،سرگرمی به اینها برایت مهم است نه مفهوم رنج و شادی
اگر خیال نباشد ذهن آدم آرام میشود به اطرافش قشنگتر و بادقت تر نگاه
میکند معنی همه چیز را میبیند در نتیجه گمشده ی خود را خواهد یافت مبدا
و منشا را درک میند
منشا ومنتها همه اوست
همه چیز اوست
جام شراب خوماران
دوای درد شب بیداران،
مبدا کل رنج ها و شادی ها اوست
عشق اوست
اما خیال نمیگذارد این را ببینیم
کل شعر شاعر در یک بیت آن غول عرفان یعنی مولانا خلاصه میشود
باغ سبز عشق کو بی منتهاست
جز(غم و شادی)درآن بس میوه هاست
کزهی جهرگهکهم نووری چهمانم
زهریف ئهندامی باخی ی ئیمانم
ههراڵهی سهد رهنگ جهوهختی وههار
ئارگای دل تهنگی جه کۆنجی ههوار
ههرسی نم داری کۆرپهی یهک ساڵه
ههناسهی سهردی پیری سهد ساڵه
ناله ی مهزڵوومان چیری ئهشکهنجه
دڵ وهشی وهیوی حهڵقه جه پهنجه
شهفای دڵ ئشهی شهوان بێداران
مێخهکی وهش بۆی نازک نازداران
بهرگهی دهس راسی حهشری گۆناکار
فۆتوای ئازادی گهردهن نه پای دار
پهپووله ی ناسکی بێ دهنگی دهروون
مهرههمی زامی سینهی پرجه هوون
به رزه هه سارهی تاریکه شه وان
جامه شهراوی مێراقی رهوان
عاشقی خامۆش موحتاجی نهزهر
ناڵهی یهتیمی بێ پاڵا و بێ زه ر
شادی ههر خهمهن خهمهن ههرشادی
ههر دوو پاسداری باخی ی ئازادی
ماڕه ئاههنین دهروازه ی خهیاڵ
باجه عشقی پاک بگیری ههوال
شادی وپهژارهت خهیاڵی کهیلهن
ئهودیمی خهیاڵ بارگای بێ خهمهن
بی ده نگ-نودشه- اردیبهشت ۹۰
در نظر دارم از این به بعد معنای اشعار هورامی را به فارسی بر گردانم ،وحتی در حد توان خود اشعار
قدیمی را هم ترجمه کنم
به دو علت یکی درک اشعار هورامی واقعا آسان نیست چون حتی هورامی زبان ها به رسم الخط
هورامی آشنایی کامل ندارند
دوم افراد دیگر زبانها و گویش ها هم متوجه معنی اشعار شوند
در ثانی کمک می کند به شناخت لغات و افعال هورامی
از دوستان می خواهم نظرشان را در مورد کاری که می خواهم انجام بدم ابراز کنند
چوون این وبلاگ اختصاصی اشعار و دلنوشته های هورامی است
شاید برای خوانندگان کسالت آور باشد بخاطر این خواستم تنوعی داشته باشد
منتظر نظر دوستان هستم